Van praatplaat naar praktijk: samen aan de slag met de Visie op Informatievoorziening

Datagedreven werken is meer dan dashboards. Regio's vroegen om hulp hierbij. Vanuit OZJ-programma GO pakken we dit samen met VNG en de regio's stap voor stap op.

Ondersteuning

Deel deze pagina:

In het artikel 'Datagedreven werken vraagt meer dan dashboards' legden we uit waarom datagedreven werken meer is dan dashboards en monitors. Daarnaast lieten we de praatplaat zien die de verschillende bouwstenen ervan in beeld brengt en gaven we aan dat veel jeugdregio's aangeven hier ondersteuning bij nodig te hebben. Die oproep is gehoord. Vanuit het OZJ-programma GO gaan we dit vraagstuk stap voor stap afpellen, in samenwerking met de VNG en samen met de regio's.

Waarom deze aanpak nodig is

Jeugdregio's staan voor de opgave om de doelen uit de Hervormingsagenda Jeugd te implementeren. Dat vraagt om goede samenwerking en inzicht dat leidt tot concreet handelingsperspectief, en dus om een betrouwbare informatiebasis. Juist omdat zoveel organisaties en mensen bij die opgave betrokken zijn, ontstaat die basis niet vanzelf.

In regiovisies is het regionaal organiseren van datagedreven werken vaak nog niet uitgewerkt en ontbreken:

afspraken over data-eigenaarschap;
gezamenlijke definities;
datakwaliteit;
privacy en verantwoordelijkheden.

Daardoor blijft betrouwbaar inzicht beperkt en blijft datagedreven werken hangen op het niveau van een lichte ondersteuningsvorm, terwijl de opgave om een stevigere, strategische aanpak vraagt.

Tegelijk biedt de Wet verbetering beschikbaarheid jeugdzorg (Wvbj) een duidelijk momentum: regio's zijn verplicht om samen een regiovisie op te stellen die dient als gezamenlijk beleidskader voor organisatie, beschikbaarheid en inkoop van specialistische jeugdzorg. Dat is een goed moment om datagedreven werken structureel te verankeren in de regionale samenwerking, de governance en de uitvoeringspraktijk.

Een handig hulpmiddel om hiervoor te gebruiken is de handreiking 'Regiovisie Wvbj'

Download de handreiking

Samen optrekken, stap voor stap

Het doel van de aanpak is tweeledig.

Ten eerste willen we bewustwording en draagvlak creëren: datagedreven werken is randvoorwaardelijk voor de transformatieve opgaven waar regio's voor staan, en dat vraagt een actieve organisatie ervan.
Ten tweede willen we regio's helpen dit daadwerkelijk te organiseren. Samen met een aantal regio's, en waar nodig met landelijke partners, brengen we in kaart wat nodig is om tot een robuuste regionale informatievoorziening te komen.

Om dat gestructureerd te doen, pakken we de bouwstenen uit de praatplaat niet allemaal tegelijk op. Jeugdregio's ervaren een hoge werkdruk. Het is daarom niet altijd realistisch om voor alle bouwstenen capaciteit vrij te maken.

Daarom werken we stapsgewijs in sprints en beginnen we met de onderdelen waar de urgentie het grootst is en is het mogelijk per sprint een wisselende samenstelling van regio’s te hebben. Zo verdelen we de capaciteit tussen de regio’s en leren en verbinden we met elkaar om uiteindelijk te komen tot het totaaloverzicht.

In 2026 ligt de focus op bewustwording, draagvlak en governance

01
Bewustwording

Eerst moet het onderwerp op de agenda staan bij bestuurders en directeuren, zodat beleidsmedewerkers en informatieadviseurs de ruimte krijgen om randvoorwaarden voor datagedreven werken in de regiovisie op te nemen.

Deze sprint levert onder meer een animatievideo op die informatieadviseurs en beleidsmedewerkers kunnen gebruiken om draagvlak te creëren bij bestuur en management. Net als de praatplaat bij het vorige artikel, wordt deze video als los product beschikbaar gesteld bij dit artikel.

Bekijk de animatievideo 'Samen voor robuuste regio's'
02
Draagvlak
In sprint 2 verkennen we wat datagedreven werken inhoudt en betekent, vanuit verschillende perspectieven en in relatie tot de opgaven in de jeugdregio. Dit doen we in fysieke sessies met bestuurders, directeuren, domein- en lijnmanagers en informatiemanagers.
03
Datagovernance

Tijdens sprint 3 gaan we in op verantwoordelijkheden en eigenaarschap: wie doet wat, waarom en waarvoor? We kijken hoe mensen en processen zich verhouden tot data, passend bij de gekozen inrichting en taakverdeling binnen de regio.

In 2027 volgen de overige onderdelen

De ervaringen en inzichten uit de sprints van 2026 gebruiken we om te bepalen hoe dat vervolg er het beste uit kan zien, en welke regio's daarbij willen aansluiten.

Hoe organiseren we deze aanpak?

Het programma GO leidt deze aanpak in samenwerking met de VNG en Platform Sociaal Domein. Deelnemende regio's vragen we één aanspreekpunt aan te wijzen die binnen de regio de juiste mensen bij elkaar brengt en als sparringpartner optreedt, bijvoorbeeld de informatiemanager.

Wat we onderweg leren, delen we breed: via artikelen zoals deze, handreikingen en webinars. Dit alles vind je op de website van Platform Sociaal Domein. De pagina 'Uitvoering Hervormingsagenda Jeugd' is dé plek voor alle actuele informatie over de Hervormingsagenda Jeugd. Daarnaast koppelen we het geleerde terug aan de Leercirkel Data en agenderen we het onderwerp bij de B42 en de J42, zodat de opgedane kennis niet blijft hangen bij de regio's die nu meedoen maar breder wordt verspreid.

Video: Samen voor robuuste regio's

Wil je dit verhaal ook binnen je eigen regio delen? Bekijk de video hier en gebruik hem om bij bestuurders, directeuren en managers het gesprek over datagedreven werken te openen.

Oeps!

Je cookie-instellingen blokkeren deze video. Pas je voorkeuren aan om de video te kunnen afspelen.

Meer weten of aanhaken?

Deze aanpak is een gezamenlijke zoektocht: door met een beperkt aantal regio's te beginnen, houden we de vraag naar capaciteit behapbaar en bouwen we tegelijk toe naar een compleet beeld van wat regio's nodig hebben om datagedreven te werken.

Wil je weten hoe dit in jouw regio kan landen, of denk je in 2027 graag mee over de volgende bouwstenen? Neem dan contact via GO@vng.nl. Mocht je vragen hebben mag je ook naar dit mailadres mailen.